12 lutego 2011 r. weszło w życie nowe rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 stycznia 2011 r. w sprawie zadań służby medycyny pracy wynikających ze specyfiki ryzyka zawodowego osób zatrudnionych w transporcie kolejowym (Dz.U. nr 20, poz. 102). Nowe rozporządzenie określa zadania służby medycyny pracy niewymienione w art. 6 ust. 1 ustawy z 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy, które wynikają ze specyfiki ryzyka zawodowego pracowników transportu kolejowego (§ 1 nowego rozporządzenia).
Stare rozporządzenie regulujące tę problematykę, wydane przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z 28 czerwca 1999 r. w sprawie zadań służby medycyny pracy wynikających ze specyfiki ryzyka zawodowego osób zatrudnionych w transporcie kolejowym (Dz.U. nr 61, poz. 674), przestało obowiązywać 27 czerwca 2010 r. na podstawie art. 3 ustawy z 17 października 2008 r. o zmianie ustawy o służbie medycyny pracy (Dz.U. nr 220, poz. 1416).
Zakres zadań służby medycyny pracy wobec pracowników transportu kolejowego
W zakres zadań służby medycyny pracy odnośnie do pracowników transportu kolejowego wchodzą:
I. Analizowanie niezbędnych do wykonywania czynności na danych stanowiskach pracy wymagań zdrowotnych i sprawności psychofizycznych na potrzeby ustandaryzowania profilaktycznych badań lekarskich, które wynikają ze specyfiki ryzyka zawodowego pracowników transportu kolejowego, przede wszystkim:
a) z obciążenia odpowiedzialnością za bezpieczne prowadzenie ruchu kolejowego, w tym powierzone:
- życie,
- mienie;
b) ze stałego napięcia uwagi (czujności) związanego z koniecznością szybkiego i właściwego reagowania przy ciągłym dopływie zmiennych informacji podczas pracy:
- na torach,
- w pojazdach kolejowych;
c) z konieczności prawidłowego reagowania w stanach stresu;
d) z wysokiego stopnia zaangażowania narządów:
e) z wysokiej sprawności narządu ruchu;
- wzroku,
- słuchu;
e) z wysokiej sprawności narządu ruchu;
f) z gwałtownych wahań aktywacji psychicznej;
g) z dużych obciążeń statycznych;
h) z pracy w warunkach zaburzonego rytmu biologicznego;
i) z pracy na otwartej przestrzeni, w zmiennych warunkach atmosferycznych;
j) z pracy w narażeniu na:
k) z pracy w warunkach narażenia na jednoczesne występowanie różnorakich zagrożeń zawodowych.
- hałas,
- wibrację,
- pole elektromagnetyczne;
k) z pracy w warunkach narażenia na jednoczesne występowanie różnorakich zagrożeń zawodowych.
II. Wykonywanie badań niezbędnych w celu wydania orzeczenia lekarskiego i oceny psychologicznej wg zasad, które wynikają ze specyfiki ryzyka zawodowego pracowników transportu kolejowego.
III. Kwalifikacja i kierowanie pracowników transportu kolejowego do zakładów lecznictwa uzdrowiskowego na stacjonarne świadczenia profilaktyczne, które są finansowane przez pracodawców.
IV. Prowadzenie badań nad ryzykiem wystąpienia błędów będących zagrożeniem bezpieczeństwa publicznego, które wynikają ze stanu zdrowia pracowników transportu kolejowego.
V. Prowadzenie działalności informacyjnej i szkoleniowej - uwzględniającej specyfikę ryzyka zawodowego - oraz poradnictwo psychologiczne.
Podstawa prawna
§ 2 pkt 1 lit. a-k i pkt 2-5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 stycznia 2011 r. w sprawie zadań służby medycyny pracy wynikających ze specyfiki ryzyka zawodowego osób zatrudnionych w transporcie kolejowym (Dz.U. nr 20, poz. 102).
Autor:
Przemysław Ł. Siemiątkowski
prawnik specjalizujący się w zakresie
prawa pracy i bhp, doktorant w Instytucie
Pracy i Spraw Socjalnych w Warszawie