Poleć znajomemu

Konsultacja ze służbą bhp zgody na kontrolę zdalną

W stosunku do części podmiotów kontrolowanych inspektorzy pracy mogą przeprowadzać kontrole zdalne. Wymaga to jednak wcześniejszej zgody przedsiębiorcy na taką kontrolę. Warto, aby ewentualna zgoda na przeprowadzenie kontroli zdalnej była poprzedzona konsultacją ze służbą bhp. Należy się bowiem zastanowić czy potencjalne korzyści z kontroli zdalnej przeważają nad tymi, które wynikają z osobistej wizyty inspektora w zakładzie pracy.

Epidemia COVID-19 z jednej strony przyczyniła się do wprowadzenia szeregu restrykcji i ograniczeń - z drugiej strony spowodowała wprowadzenie rozwiązań elastycznych. Przykładem jest wprowadzanie pracy zdalnej w celu przeciwdziałania COVID-19. Zalety pracy zdalnej zostały dostrzeżone również przez organy kontroli i nadzoru. Zgodnie z przyjętymi na szczeblu Głównego Inspektoratu Pracy zasadami kontroli, które mają obowiązywać w czasie epidemii COVID-19, istnieje możliwość przeprowadzania kontroli wyłącznie w trybie zdalnym oraz kontroli mieszanych w ramach trybu hybrydowego.

Co ciekawe możliwość przeprowadzania kontroli w trybie zdalnym nie wynika z ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, tylko ze znowelizowanych przepisów ustawy Prawo Przedsiębiorców. Wprowadza to niestety ponowne zamieszanie w zakresie możliwości stosowania do kontroli PIP przepisów regulujących kontrolę działalności gospodarczej – ale nie to jest przedmiotem moich dzisiejszych rozważań.

Ważne

Kontrole zdalne mogą być przeprowadzane tylko względem podmiotów mających status przedsiębiorcy w rozumieniu przepisów prawa gospodarczego. Nie można zatem stawiać równości między pojęciami przedsiębiorca a pracodawca. Jeżeli pracodawca lub jakikolwiek inny podmiot potencjalnie kontrolowany przez PIP przedsiębiorcą nie jest - zasady dotyczące kontroli zdalnych nie będą miały zastosowania.

Inspektor pracy nie może podjąć samodzielnie decyzji w sprawie przeprowadzenia kontroli zdalnej – kierując się wyłącznie tym, że podmiot kontrolowany jest przedsiębiorcą. Kontrola zdalna może być dopiero przeprowadzona po uzyskaniu zgody od przedsiębiorcy. Brak zgody wiąże inspektora w tym zakresie, że nie ma on prawa odstąpić od przeprowadzenia czynności kontrolnych – jednak będą musiały one być przeprowadzone stacjonarnie.

Udzielenie zgody na kontrolę zdalną warte przemyślenia

Nowy przepis ustawy prawo przedsiębiorców posługuje się zwrotem „za zgodą przedsiębiorcy”. Formalnie można by więc uznać, iż decyzja w sprawie wyrażenia zgody na kontrolę zdalną jest wyłączną wolą prowadzącego działalność gospodarczą – przedsiębiorcy.

  • Co jednak w sytuacji gdy przedsiębiorca jest pracodawcą?
  • Czy w takiej sytuacji zgoda na odstępstwo od kontroli stacjonarnej faktycznie należy wyłącznie do pracodawcy?
  • Czy warto, aby pracodawca skonsultował tą kwestię ze służbą bhp – uwzględniając charakter działalności PIP, której działalność jest w głównej mierze nastawiona na problematykę technicznego bezpieczeństwa pracy?

Odnosząc się do powyższych wątpliwości prawo przedsiębiorców daje przedsiębiorcy prawo do podjęcia samodzielnej decyzji, która spowoduje, że inspektor pracy nie pojawi się u pracodawcy. Z drugiej jednak strony kontrola osobista inspektora, niezależnie od jej zakresu tematycznego, stwarza dużo większe pole manewru – zarówno dla pracodawcy, jak również wspierającej go służby bhp. Szczególnie w zakresie bieżącej polemiki dotyczącej ustaleń kontrolnych, w tym w kwestii uzyskania od inspektora porad prawnych dotyczących wątpliwości, których w ostatnim czasie w okresie epidemii COVID-19 nie brakuje.

Ważne

Tym samym zalecanym postępowaniem jest aby przedsiębiorca rozważył wszelkie za i przeciw dotyczące kontroli w trybie zdalnym przy udziale pracownika lub pracowników służby bhp. W żadnym więc razie nie należy zgadzać się na kontrolę zdalną z automatu – po uzyskaniu takiego pytania od inspektora.

Reasumując, z jednej strony kontrola zdalna pozwala ograniczyć inspektorowi pole manewru.

Trudno aby w ramach kontroli zdalnej inspektor zwrócił uwagę na nieprawidłowości zastosowanego reżimu sanitarnego.

Z drugiej strony kontrola na odległość nie daje pracodawcy możliwości bieżącego „monitorowania” procesu i przebiegu kontroli oraz szybkiego zajmowania stanowiska i wyjaśniania spornych spraw z inspektorem. Wyjaśnienia mogą mieć przecież znaczenie dla ostatecznego kształtu protokołu z kontroli i tym samym zdecydować o zastosowanych w następstwie kontroli środkach prawnych.

Autor: 

Sebastian Kryczka

prawnik, ekspert prawa pracy oraz kontroli jego przestrzegania

Sebastian Kryczka

Autor: Sebastian Kryczka

Absolwent Wydziału Prawa Administracji i Ekonomii (Zakład Prawa Pracy) Uniwersytetu Wrocławskiego. Od 2002 r. zawodowo zajmuje się problematyką prawa pracy, jak również w zagadnieniami związanymi z działalnością kontrolno-nadzorczą sprawowaną przez Państwową Inspekcję Pracy. Były pracownik merytoryczny Państwowej Inspekcji Pracy, jak również współpracownik Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej. Ekspert współpracujący z największymi i najbardziej opiniotwórczymi podmiotami w kraju, zajmującymi się problematyką prawa pracy. Autor komentarza do kodeksu pracy, ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, kilkunastu rozporządzeń wykonawczych do kodeksu pracy, jak również kilkuset publikacji poświęconych problematyce prawa pracy oraz bhp. Jako były pracownik PIP posiada bogate doświadczenie w zakresie między innymi poradnictwa, w ramach którego ocenia wątpliwości prawne przez pryzmat zarówno szeroko rozumianego prawa pracy ale i kompetencji kontrolno-nadzorczych inspektorów pracy.