Księga bezpieczeństwa i higieny pracy w firmie

W zależności od wielkości firmy i profilu jej działalności księgi bhp mają różną zawartość i objętość (zróżnicowanie to wynika z liczby i ciężkości zagrożeń).

W księdze bhp powinny znaleźć się między innymi zapisy dotyczące:

1. zakresów odpowiedzialności poszczególnych osób kierownictwa i nadzoru za zapewnienie warunków bhp na poszczególnych stanowiskach pracy,
2. organizacji, podległości, zakresu obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień służby bhp,
3. powołania i funkcjonowania komisji bhp,
4. określania potrzeb dotyczących szkolenia w dziedzinie bhp oraz sposobów jego realizacji,
5. sposobu organizacji profilaktycznych lekarskich badań okresowych pracowników,
6. zatrudniania pracowników posiadających wymagane kwalifikacje lub potrzebne umiejętności,
7. identyfikacji i monitorowania zagrożeń występujących w firmie,
8. doboru i stosowanych środków ograniczających zagrożenia,
9. identyfikacji i wykonywania prac szczególnie niebezpiecznych oraz tych, które wymagają obsady co najmniej dwuosobowej,
10. oceny ryzyka zawodowego wraz ze sposobem zapoznania z nim pracowników oraz planowania i realizacji działań ograniczających to ryzyko,
11. opracowywania i zapoznawania pracowników z instrukcjami bhp,
12. konsultowania i udziału pracowników w sprawach dotyczących bhp, w tym przy opracowywaniu instrukcji bhp,
13. kontroli warunków pracy na poszczególnych stanowiskach pracy wraz z realizacją wniosków pokontrolnych,
14. realizacji wniosków z kontroli organów nadzoru zewnętrznego nad warunkami pracy (np. PIP),
15. pomiarów warunków środowiska pracy wraz z realizacją wniosków z nich wynikających,
16. przeprowadzania okresowych przeglądów stanu bezpieczeństwa i higieny pracy w firmie wraz ze sposobem realizacji wniosków z nich wynikających,
17. opracowywania planów poprawy warunków bhp,
18. badań przyczyn i okoliczności wypadków przy pracy, chorób zawodowych, awarii oraz zdarzeń potencjalnie wypadkowych wraz z realizacją działań zapobiegawczych wystąpienia podobnych sytuacji w przyszłości,
19. usług świadczonych przez inne podmioty na rzecz i na terenie firmy w zakresie oceny, wyboru, kontroli, nadzorowania oraz świadomości zagrożeń,
20. zakupów towarów w zakresie zapewnienia ich zgodności z powszechnie obowiązującymi przepisami prawnymi i przepisami bhp obowiązującymi w firmie,
21. identyfikacji i dostępu do aktualnych wymagań prawnych oraz innych dotyczących bhp w odniesieniu do działalności firmy, a w szczególności stanowisk pracy, wyrobów i usług podlegających nadzorowi firmy lub tych, na które może ona wpływać,
22. reagowania na zmiany wewnątrz firmy mające wpływ na bezpieczeństwo
    (zmiana struktury organizacyjnej, stanu osobowego załogi, wprowadzenie nowych maszyn, technologii, procesów i procedur),
23. reagowania na zmiany zewnętrzne wynikające ze zmian przepisów prawnych i rozwoju wiedzy oraz techniki w zakresie bhp,
24. sposobów motywowania pracowników do angażowania się w działania na rzecz poprawy warunków bhp w firmie,
25. postępowania w sytuacjach awaryjnych, dotyczące:
    • sposobów ewakuacji i zapewnienia środków ratunkowych,
    • organizacji ratownictwa i pierwszej pomocy medycznej,
    • zapewnienia łączności, systemów ostrzegawczych i alarmowych.

Pracownicy, w zależności od stanowiska i pełnionych funkcji, muszą być zapoznani z całą księgą bhp lub odpowiednią jej częścią, czyli tymi rozdziałami (zapisami), które ich dotyczą ze względu na zajmowane stanowisko i zakres odpowiedzialności (najczęściej kierownictwo i nadzór zapoznawane są z całą księgą bhp, szeregowi pracownicy zaś z rozdziałami dotyczącymi zagrożeń, sposobów ich ograniczania, ryzyka zawodowego, komunikacji wewnętrznej, instrukcjami bhp itp.).

Fakt zapoznania się z księgą bhp lub jej poszczególnymi rozdziałami i wprowadzonymi zmianami powinien być potwierdzony na piśmie (wraz z datą zapoznania).

Uwaga!

Zapisy księgi bhp obowiązują również pracowników podmiotów wykonujących prace na terenie i na rzecz firmy. Zakres jej obowiązywania zależy od miejsca i wykonywanych czynności. Chodzi tu głównie o:

• występujące zagrożenia,
• obowiązujący sposób postępowania w sytuacjach awaryjnych i wypadkowych,
• obowiązujące instrukcje bhp,
• koordynację prac.

Także fakt przekazania podmiotowi odpowiednich rozdziałów księgi bhp powinien być potwierdzony na piśmie.

Księga bhp powinna być opracowywana, nadzorowana oraz aktualizowana przez wyznaczonego pracownika o odpowiednich kwalifikacjach w zakresie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Pracownik ten powinien być odpowiednio wysoko usytuowany w hierarchii zarządzania firmą - najczęściej będzie to osoba wyznaczona przez pracodawcę i odpowiedzialna za funkcjonowanie SZBP.