W małych sklepach gorzej z bhp niż w hipermarketach
Państwowa Inspekcja Pracy w 2013 roku skontrolowała pod względem bezpieczeństwa i higieny pracy 164 placówki wielkopowierzchniowe oraz 517 mniejszych sklepów. W hipermarketach i supermarketach najwięcej nieprawidłowości występuje podczas pierwszej wizytacji. W małych sklepach rozmiar wykroczeń jest nadal poważny.
Najczęstszymi przyczynami nieprawidłowości w obszarze bhp, zdaniem kontrolujących inspektorów, są zazwyczaj:
- zła organizacja pracy oraz brak właściwego nadzoru nad pracownikami i sposobem wykonywania przez nich pracy;
- lekceważenie spraw bhp przez pracodawców i kadrę kierowniczą (premiowanie szybkiego wykonania zadania przez pracownika, a nie zgodnie z przepisami bhp);
- pośpiech w okresach znacznego nasilenia prac (np. podczas wzmożonych dostaw towarów);
- nadmierny w stosunku do pojemności magazynów, przepływ towarów, co wymusza ich okresowe składowanie w miejscach do tego nieprzeznaczonych;
- niewłaściwe wykonywanie zadań przez własne służby bhp (w placówkach wielkopowierzchniowych) lub niekorzystanie przez pracodawców (w małych placówkach) z fachowej obsługi w zakresie bhp świadczonej przez pracowników zatrudnionych przy innej pracy lub specjalistów z zewnątrz.
|
Najczęstsze nieprawidłowości dotyczące bhp
|
|
W hipermarketach
|
W małych sklepach
|
- Niewłaściwe składowanie i magazynowanie towarów.
- Brak ładu i porządku w ciągach komunikacyjnych (wynikały one zazwyczaj z nieregularnych dostaw towarów i nadmiernego natężenia ich przepływu przez placówkę).
- Składowanie towarów w niewłaściwych miejscach (np. w ciągach komunikacyjnych, pod drzwiami ewakuacyjnymi), będące:
– poważnym utrudnieniem dla ruchu wewnątrzzakładowego, – przeszkodą w ewentualnej ewakuacji pracowników i klientów w razie pożaru, – realnym zagrożeniem wypadkowym dla pracowników i klientów.
- Niezadowalający poziom bezpieczeństwa ruchu pieszego i wózków wskutek braku wyznaczonych ciągów komunikacyjnych i nieoznakowanych miejsc niebezpiecznych,
- Niewłaściwe wyposażanie pracowników w odzież i obuwie robocze oraz środki ochrony indywidualnej stwierdzone w 30% kontrolowanych placówek.
- Poważne ułomności w zakresie oceny ryzyka zawodowego. Na tym polu odnotowany został znaczny wzrost w stosunku do lat poprzednich. Stwierdzono je w co trzeciej placówce i dotyczyły 9% pracowników objętych kontrolą.
- Przemieszczanie towarów o ponadnormatywnej masie ujawniono w co dziesiątej placówce. Problemy te powodowane były głównie przez używanie wózków ręcznych typu roll-cage ze względu na ich konstrukcję (wysoka klatka ładunkowa) i sposób ładowania (często środek ciężkości ładunku znajduje się powyżej połowy jego wysokości).
|
- Nieodpowiednie przygotowanie pracowników do pracy (7% pracowników objętych kontrolą nie odbyło szkoleń wstępnych, a 16% – okresowych.
- Brak aktualnego orzeczenia o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na danym stanowisku – 13% pracowników.
- Niewłaściwe magazynowanie i składowanie towarów (w tym brak instrukcji magazynowania i bezpiecznego wykonywania prac).
- Błędy dotyczące ocena ryzyka zawodowego na stanowiskach pracy.
- Niewłaściwe pomiary skuteczności ochron przeciwporażeniowych.
- Niewłaściwe wyposażenie pracowników w odzież i obuwie robocze (32% placówek i co piąty pracownik objęty kontrolą).
- Brak wymaganych szkoleń bhp wśród pracodawców prowadzących placówkę handlową (co piąty kontrolowany).
- Brak służby bhp (w co piątej kontrolowanej placówce).
|
Agnieszka Świeboda
prawnik, specjalista ds. bhp,
inspektor ochrony przeciwpożarowej
Specjalista ds. bhp, prawnik specjalizujący się w zakresie prawa pracy, inspektor ochrony przeciwpożarowej, redaktor naczelna „Praktycznych Szkoleń BHP” i „Świata bhp”. Od 2014 r. redaktor prowadząca poradnik „BHP w firmie” oraz magazyn „Aktualności BHP”