Badania kontrolne w trakcie zwolnienia lekarskiego

Sebastian Kryczka
Sebastian Kryczka
29.07.2025AKTUALNE

Badania kontrolne w trakcie zwolnienia lekarskiego

Pracownik powracający do pracy po zwolnieniu lekarskim trwającym ponad 30 dni musi przejść badania kontrolne po zwolnieniu lekarskim. W interesie pracodawcy jest, aby zostały one zrealizowane jak najszybciej. Z punktu widzenia pracodawcy najlepiej jeszcze przed powrotem pracownika do pracy. Czy zatem badania mogą być przeprowadzone w czasie zwolnienia? Czy pracodawca ma prawo zobowiązać pracownika do ich wykonania w trakcie L4?

Czy można wykonać badania kontrolne po zwolnieniu lekarskim w trakcie L4?

Choroba pracownika, szczególnie skutkująca długotrwałym zwolnieniem lekarskim, komplikuje organizację pracy – obowiązki muszą zostać wykonane mimo nieobecności osoby zatrudnionej. Dlatego wielu pracodawców liczy na jak najszybszy powrót pracownika do pracy i chce przyspieszyć proces formalny związany z badaniem kontrolnym.

Optymalnym scenariuszem wydaje się przekazanie skierowania na badania kontrolne w czasie zwolnienia lekarskiego, np. w jego ostatnich dniach. Dzięki temu pracownik mógłby pojawić się pierwszego dnia pracy już z orzeczeniem o braku przeciwwskazań do pracy. 

Ważne

Zobowiązywanie pracownika do wykonania badań kontrolnych po zwolnieniu lekarskim jeszcze w trakcie L4 nie ma jednak podstawy prawnej. Nawet jeśli chodzi o końcową fazę zwolnienia, nie można nakazać pracownikowi realizacji obowiązków służbowych w okresie niezdolności do pracy.

Kiedy kieruje się pracownika na badania kontrolne po zwolnieniu lekarskim? 

Obowiązek wykonania badań kontrolnych po L4 dotyczy przypadków niezdolności do pracy trwającej dłużej niż 30 dni. Taki pracownik nie może zostać dopuszczony do pracy bez aktualnego orzeczenia lekarskiego. 

Zgodnie z art. 229 § 2 Kodeksu pracy, pracodawca ma obowiązek wystawić skierowanie na badania kontrolne w pierwszym dniu powrotu pracownika do pracy, ale jeszcze przed dopuszczeniem go do jej wykonywania. Badanie powinno zostać przeprowadzone w godzinach pracy, a pracownik zachowuje za ten czas prawo do wynagrodzenia. W razie konieczności dojazdu do innej miejscowości – przysługują mu również świadczenia na zasadach podróży służbowej.

Jak PIP ocenia badania kontrolne po zwolnieniu lekarskim w czasie L4? 

Kwestia badań kontrolnych znajduje się również w obszarze nadzoru inspektorów pracy. Obowiązek ich zapewnienia spoczywa na pracodawcy – nie na pracowniku. Sytuacja, w której pracownik miałby zostać zobowiązany do wykonania badania kontrolnego w czasie trwania L4, może zostać zakwestionowana przez inspektora PIP

Taka praktyka może zostać uznana za próbę obchodzenia prawa – w tym celu uniknięcia realizacji badania w czasie pracy i poniesienia związanych z tym kosztów. Obowiązki pracownika ulegają bowiem zawieszeniu na czas niezdolności do pracy, a każde zobowiązanie do ich realizacji w tym okresie może zostać uznane za sprzeczne z celem zwolnienia lekarskiego.

Najczęściej zadawane pytania dotyczące badań kontrolnych pracowników 

  • Czy pracodawca może zlecić badania kontrolne w trakcie zwolnienia lekarskiego?

Nie. Pracodawca nie może zobowiązać pracownika do wykonania badań kontrolnych po zwolnieniu lekarskim w czasie L4, nawet w jego ostatnich dniach. 

  • Kiedy wykonuje się badania kontrolne po zwolnieniu lekarskim?

Badania należy wykonać w pierwszym dniu powrotu pracownika do pracy, przed dopuszczeniem go do stanowiska. 

  • Jak liczyć 30 dni niezdolności do pracy?

Do okresu niezdolności wlicza się wszystkie dni kalendarzowe zwolnienia lekarskiego, także weekendy i święta.

Autor: 

Sebastian Kryczka

Prawnik, ekspert prawa pracy oraz kontroli jego przestrzegania

Autor
Sebastian Kryczka
Absolwent Wydziału Prawa Administracji i Ekonomii (Zakład Prawa Pracy) Uniwersytetu Wrocławskiego. Od 2002 r. zawodowo zajmuje się problematyką prawa pracy, jak również w zagadnieniami związanymi z działalnością kontrolno-nadzorczą sprawowaną przez Państwową Inspekcję Pracy. Były pracownik merytoryczny Państwowej Inspekcji Pracy, jak również współpracownik Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej. Ekspert współpracujący z największymi i najbardziej opiniotwórczymi podmiotami w kraju, zajmującymi się problematyką prawa pracy. Autor komentarza do kodeksu pracy, ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy, kilkunastu rozporządzeń wykonawczych do kodeksu pracy, jak również kilkuset publikacji poświęconych problematyce prawa pracy oraz bhp. Jako były pracownik PIP posiada bogate doświadczenie w zakresie między innymi poradnictwa, w ramach którego ocenia wątpliwości prawne przez pryzmat zarówno szeroko rozumianego prawa pracy ale i kompetencji kontrolno-nadzorczych inspektorów pracy.