Chrońmy młodych i niedoświadczonych pracowników – to oni najczęściej ulegają wypadkom przy pracy

Twój zakład pracy zatrudnia młodych lub nowych pracowników? Miej ich na oku i zadbaj o staranne przeszkolenie bhp. Taka ostrożność i wzmożony nadzór może uchronić tych pracowników i Twój zakład pracy od nieprzyjemnych następstw wypadków przy pracy. Fakty i statystyki PIP wskazują, że nowi pracownicy najczęściej ulegają wypadkom przy pracy w ciągu pierwszego roku pracy. Poznaj niepokojące dane na ten temat.
Jak wynika z raportu Państwowej Inspekcji Pracy znacznie więcej uwagi należy poświęć bezpieczeństwu pracy pracowników o krótkim staży pracy bądź młodym i niedoświadczonym. Ulegają oni bowiem znacznie częściej wypadkom przy pracy niż pracownicy doświadczeni. Wypadki te również są dużo cięższe w skutkach a nawet śmiertelne. Niestety to pracownicy o stażu pracy po niej 1 koku napędzają statystyki wypadów śmiertelnych przy pracy.
W 2015 r. inspektorzy pracy zbadali okoliczności i przyczyny 2 024 wypadków przy pracy, które zostały zgłoszone do Państwowej Inspekcji Pracy. Wskutek tych zdarzeń poszkodowanych zostało 2 301 osób, w tym 709 doznało ciężkich obrażeń ciała, a 272 poniosły śmierć. Warto już w tym miejscu zaznaczyć że jest to wynik nieco lepszy niż w roku 2014. Jednak nadal największą grupę osób poszkodowanych i ofiar wypadków stanowiły osoby o stażu pracy do 1 roku w danym zakładzie.
Najczęstszym wydarzeniem prowadzącym do wypadków osób zatrudnionych krócej niż 1 rok był upadek z wysokości. Najczęściej takiemu wypadkowi ulegały osoby pracujące w danym zakładzie od 7 dni.
Najwięcej pracowników o niskim stażu pracy poniosło śmierć pracując na terenie budowy
Branża budowlana nadal znajduje się w czołówce miejsce wśród statystyk wypadkowych. Co prawda najwięcej poszkodowanych w 2015 r. PIP odnotował wśród zatrudnionych w zakładach przemysłowych (35,2%). Budownictwo zajęło drugie miejsce (24,4%). Na miejscu trzecim uplasowała się branża handlowa (9%) a tuż za nią transport (6%). Niemniej jednak wśród poszkodowanych ze skutkiem śmiertelnym najliczniejszą grupą były osoby zatrudnione w sektorze budowlanym (29,4%). Tu warto odnotować świetlne wypadki w rolnictwie i leśnictwie (9,6%).
Spośród wszystkich odnotowanych przez PIP w 2015 r. wypadków śmiertelnych ofiary 61 z nich miały bardzo krótki – nie większy niż 7 dni – staż pracy w zakładzie. Natomiast 30 osób spośród tych 61 śmiertelnych ofiar wypadków poniosło śmierć, pracując na terenie budowy.
Zatem jak podkreślają statystyki i raporty PIP w pierwszym tygodniu swojej pracy najcięższym wypadkom ulegały osoby pracujące na budowach.
Zła organizacja pracy jest najczęstszą przyczyny wypadków śmiertelnych pracowników o krótkim stażu pracy
O tym, że pracownikom o niskim stażu pracy należy poświęcić więcej czasu i uwagi podczas szkoleń bhp (szczególnie instruktaży stanowiskowych) świadczą okoliczności wypadków przy pracy.
Jak wynika ze sprawozdania PIP za 2015 r. do wypadków ze skutkiem śmiertelnym dochodziło najczęściej:
- w wyniku upadku z dachu lub stropu – były to upadki z wysokości podczas wykonywania przede wszystkim prac blacharsko-dekarskich bez zastosowania środków ochronnych, upadki w wyniku nagłego załamania się poszycia dachowego czy podczas schodzenia po zakończeniu prac (wśród 20 poszkodowanych, 13 pracowało krócej niż rok);
- podczas wycinki drzew – głównie w wyniku uderzeń konarami lub przygnieceń obalanymi drzewami (wśród 19 poszkodowanych, 12 pracowało krócej niż rok);
- wskutek porażenia prądem podczas prac przy czynnej linii napowietrznej SN oraz na skutek poparzenia łukiem elektrycznym (wśród 17 poszkodowanych, 11 pracowało krócej niż rok);
- przy pracach na rusztowaniu – były to upadki w czasie prowadzenia prac dociepleniowych budynku oraz remontu dachu, a także podczas montażu rusztowania (wśród 7 poszkodowanych, 6 pracowało krócej niż rok);
- w wykopach – w wyniku obsunięcia się gruntu z niezabezpieczonej ściany wykopu lub ze skarpy w strefie klina odłamu (wśród 4 poszkodowanych, 2 pracowało krócej niż 1 rok).
Główną przyczyną takiego stanu rzeczy zdaniem inspektorów pracy jest niewłaściwa ogólna organizacja pracy. Chodzi głównie o:
- niewłaściwe instrukcje bhp, bądź w ogóle ich brak;
- nieprawidłowo przeprowadzane lub w ogóle brak szkoleń bhp;
- nieobejmowanie pracowników profilaktyczną opieką lekarską i brak badań lekarskich pracowników;
- niewłaściwe, niepełne informowanie pracowników o ryzyku zawodowym związanym z pracą lub w ogóle nieprzekazywanie pracownikom informacji o zagrożeniach związanych z pracą.
Nie tylko pracodawcy są winni wypadkom przy pracy, również pracownicy swoim zachowaniem przyczyniają się do nich.
Nie tyko wypadki śmiertelne wskazują na braki i niedociągnięcia w przygotowaniu do pracy osób o krótkim stażu pracy. Także statystyki w zakresie wypadków o skutkach ciężkich i lekkich przemawiają za takimi wnioskami.
Ponad 54 procent pracowników na stanowiskach robotniczych, wykonujących prace proste, uległo wypadkowi w ciągu pierwszych 7 dni swojej pracy (56 %). Najczęściej wykonywali oni pracę narzędziami niezmechanizowanymi.
Tu także zawiodło przede wszystkim szkolenie bhp (głownie instruktaż na stanowisku pracy). Było albo niewłaściwie przeprowadzone albo w ogóle się nie odbyło. Ponadto zapominano najczęściej o nadzorze nad pracą nowo zatrudnionych osób. Bądź też osoby nadzorujące przymykały oczy na odstępstwa od przepisów i zasad bhp oraz niewłaściwe wykonywanie pracy. Często liczył się czas i efekt, a nie koniecznie bezpieczeństwo.
Należy również wspomnieć o samym zachowaniu się pracowników. Nie od dziś wiadomo, że pomysłowość ludzka nie zna granic. Poszkodowani pracownicy niejednokrotnie sami swoim postępowaniem przyczyniali się do powstania wypadku. Wykazywali się brawurą i ryzykanctwem uznając się za niezniszczalnych (oczywiście do czasu).
A zatem kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa nowo zatrudnionych pracowników stanowi właściwe szkolenie bhp oraz staranny nadzór na pracą tych osób. Szczególnie w ciągu pierwszego roku ich pracy.
Źródło: www.pip.gov.pl
Kinga Grodzicka-Lisek

Prawnik specjalizujący się w prawie pracy oraz bezpieczeństwie i higienie pracy (BHP). Od 20 lat zawodowo związana z tworzeniem i redakcją treści eksperckich dla branży HR i BHP. Doświadczenie zdobywała m.in. w kancelarii adwokackiej oraz jako autorka i redaktorka publikacji z zakresu prawa pracy i BHP. Pełniła funkcję redaktor naczelnej miesięcznika „BHP w firmie” oraz redaktora prowadzącego poradnik „Szkolenia BHP w firmie”. Od 2009 r. rozwija PortalBHP.pl, a od 2014 r. odpowiada za jego merytorykę jako redaktor prowadzący. Na co dzień współpracuje z ekspertami, autorami i praktykami BHP, koordynując proces tworzenia treści oraz odpowiadając na pytania użytkowników Portalu BHP.
Powiązane treści
Poradnia 48 Portalu BHP
Jeśli masz jakiekolwiek pytania skorzystaj z indywidualnej porady grona naszych wybitnych Ekspertów.

Popularne
Czy badania okresowe można wykonać w trakcie urlopu wypoczynkowego? »
Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 1327) »
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 1225) »
Dopuszczalna maksymalna temperatura w pracy – co zmieni się z początkiem 2027 roku? »
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 6 lutego 2003 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy podczas wykonywania robót budowlanych (Dz.U. z 2003 r. nr 47, poz. 401) »