Omdlenie w pracy podczas upałów? Fala gorąca nadciąga, a pracodawcy muszą działać natychmiast!

Kinga Grodzicka-Lisek
Kinga Grodzicka-Lisek
23.06.2026AKTUALNE

Omdlenie w pracy podczas upałów? Fala gorąca nadciąga, a pracodawcy muszą działać natychmiast!

Omdlenie w pracy podczas upałów to realne zagrożenie w zakładach pracy, magazynach, halach produkcyjnych, kuchniach, na budowach i stanowiskach zewnętrznych. Wysoka temperatura może prowadzić do odwodnienia, przegrzania organizmu, spadku koncentracji, zawrotów głowy i utraty przytomności. Upały nadciągają.

Dla pracodawcy to nie tylko problem organizacyjny. To także ryzyko wypadku przy pracy. Dlatego przed nadejściem fali upałów warto sprawdzić, czy firma jest przygotowana na szybkie reagowanie, a pracownicy wiedzą, co zrobić, gdy poczują, że za chwilę zemdleją.

Korzyści 

Co zyskasz po przeczytaniu artykułu o omdleniu w pracy podczas upałów?

  • Szybciej rozpoznasz zagrożenie – poznasz objawy przegrzania i omdlenia.

  • Nauczysz pracowników samopomocy – przekażesz im 4 proste kroki reakcji.

  • Sprawdzisz firmę przed upałem – skorzystasz z krótkiej listy kontrolnej.

  • Ograniczysz ryzyko wypadku – zareagujesz zanim dojdzie do urazu.

  • Wzmocnisz swój wizerunek – pokażesz, że działasz szybko i profesjonalnie.

Czytaj także: Nadchodzą letnie upały – zadbaj o bezpieczne warunki pracy latem>>>

Omdlenie w pracy podczas upałów – dlaczego to tak niebezpieczne?

Upał silnie obciąża organizm. Szczególnie wtedy, gdy pracownik wykonuje pracę fizyczną, nosi odzież ochronną, pracuje na słońcu albo przebywa w pomieszczeniu bez skutecznej wentylacji.

Bezpośrednią przyczyną złego samopoczucia, zawrotów głowy lub krótkotrwałych omdleń mogą być m.in. zaburzenia ukrwienia mózgu, niedotlenienie, przegrzanie albo odwodnienie. Każdy taki sygnał powinien być traktowany poważnie.

Objawy ostrzegawcze to m.in.:

  • nagłe osłabienie,

  • zawroty głowy,

  • mroczki przed oczami,

  • nudności,

  • uczucie gorąca,

  • dezorientacja,

  • chwiejny chód,

  • wrażenie, że „zaraz stracę przytomność”.

W takich sytuacjach nie wolno czekać, aż pracownik „dojdzie do siebie”. Trzeba przerwać pracę i wdrożyć prostą procedurę bezpieczeństwa.

Co zrobić, gdy pracownik czuje, że za chwilę zemdleje?

Gdy pracownik czuje, że za chwilę zemdleje, powinien natychmiast przerwać pracę, kucnąć lub schylić się, schować głowę między kolana i poprosić o pomoc. Jeżeli objawy nie ustępują albo doszło do utraty przytomności, należy wezwać pomoc medyczną.

Warto nauczyć pracowników 4 kroków samopomocy. To prosta instrukcja, którą można przypomnieć podczas odprawy przed rozpoczęciem pracy w czasie upałów.

4 kroki samopomocy przy ryzyku omdlenia:

  1. Schyl się,aby zmniejszyć ryzyko upadku.

  2. Kucnij, gdy czujesz nagłe osłabienie.

  3. Schowaj głowę między kolana – ucisk brzucha może doraźnie podnieść ciśnienie krwi i poprawić ukrwienie mózgu.

  4. Poproś o pomoc współpracownika, przełożonego albo osobę wyznaczoną do udzielania pierwszej pomocy.

Jeżeli pracownik już stracił przytomność, pierwszą czynnością ratowniczą powinno być położenie poszkodowanego (np. w pozycji bocznej bezpiecznej). Pozycja leżąca stabilizuje krążenie krwi i ogranicza ryzyko urazów. Nie znając przyczyny omdlenia, nie należy automatycznie unosić nóg poszkodowanego.– radzi Adam M. Pietrzak, lekarz anestezjolog.

infografika BHP, upały w pracy, praca na dworze, przegrzanie, odwodnienie, omdlenie.

Lista kontrolna dla pracodawcy przed falą upałów

Przed nadejściem fali upałów pracodawca powinien sprawdzić, czy organizacja pracy ogranicza ryzyko przegrzania, odwodnienia i omdlenia pracowników.

Taka lista kontrolna może pomóc służbie BHP, kierownikom i pracodawcom szybko ocenić, czy firma jest przygotowana na najbliższe dni.

Pytanie kontrolne

Tak/Nie

Co zrobić, jeśli odpowiedź brzmi „nie”?

Czy napoje są dostępne przez całą zmianę?

 

Zapewnij stały dostęp do napojów, a nie jednorazową butelkę na start pracy.

Czy pracownicy wiedzą, gdzie mogą uzupełnić wodę?

 

Oznacz punkty z wodą i przypomnij zasady podczas odprawy.

Czy można przesunąć najcięższe prace na chłodniejsze godziny?

 

Zmień harmonogram, szczególnie dla pracy fizycznej i pracy na zewnątrz.

Czy stanowiska pracy są wentylowane?

 

Sprawdź wentylację, klimatyzację, nawiewy i możliwość wietrzenia.

Czy pracownicy mają przerwy w miejscu zacienionym lub chłodniejszym?

 

Wyznacz miejsce odpoczynku poza słońcem lub źródłem ciepła.

Czy osoby pracujące na zewnątrz mają ochronę przed słońcem?

 

Zapewnij osłony, zadaszenia, nakrycia głowy lub zmianę organizacji pracy.

Czy brygadziści i kierownicy znają objawy przegrzania?

 

Przeprowadź krótki instruktaż dla osób nadzorujących pracę.

Czy pracownicy znają procedurę pierwszej pomocy przy omdleniu?

 

Przypomnij 4 kroki samopomocy i zasady wezwania pomocy.

Czy wiadomo, kto udziela pierwszej pomocy na zmianie?

 

Wskaż osoby odpowiedzialne i przypomnij sposób kontaktu.

Czy oceniono stanowiska szczególnie narażone na wysoką temperaturę?

 

Sprawdź hale, magazyny, kuchnie, budowy, prace dachowe i stanowiska zewnętrzne.

Taka kontrola powinna być wykonana przed rozpoczęciem pracy w dni z wysoką temperaturą. Szczególną uwagę trzeba zwrócić na stanowiska, na których pracownik wykonuje ciężką pracę fizyczną, pracuje przy źródłach ciepła albo przebywa przez długi czas na słońcu.

Woda, przerwy i organizacja pracy – to podstawy BHP podczas upałów

Omdlenie w pracy podczas upałów może być skutkiem nie tylko samej temperatury. Ryzyko zwiększa także zła organizacja pracy, brak przerw, ograniczony dostęp do napojów i brak miejsca odpoczynku.

W czasie upałów pracodawca, służba BHP powinni zwrócić uwagę na:

  • dostępność napojów przez całą zmianę,

  • rzeczywistą temperaturę na stanowisku pracy,

  • obciążenie fizyczne pracownika,

  • czas ekspozycji na słońce,

  • możliwość rotacji pracowników,

  • częstsze przerwy,

  • instrukcję reagowania na objawy przegrzania,

  • przygotowanie osób udzielających pierwszej pomocy.

Ważne

Szczególnie ważna jest rola osób kierujących pracownikami. To brygadziści, mistrzowie zmianowi i kierownicy najczęściej jako pierwsi widzą, że pracownik słabnie, traci koncentrację albo zgłasza zawroty głowy.

Kiedy omdlenie w czasie upału może skończyć się wypadkiem przy pracy?

Omdlenie może być szczególnie niebezpieczne, gdy pracownik wykonuje czynności wymagające koncentracji, sprawności fizycznej lub zachowania równowagi.

Do poważnego zdarzenia może dojść zwłaszcza wtedy, gdy pracownik zasłabnie:

  • przy maszynie,

  • na wysokości,

  • podczas kierowania pojazdem lub wózkiem,

  • przy przenoszeniu ciężarów,

  • na budowie,

  • w magazynie,

  • przy ostrych narzędziach,

  • na śliskiej lub nierównej powierzchni.

Samo złe samopoczucie bywa bagatelizowane. Tymczasem upadek po omdleniu może skończyć się urazem głowy, złamaniem, potrąceniem lub kontaktem z niebezpiecznym elementem maszyny.

Dlatego reakcja na pierwsze objawy przegrzania jest ważniejsza niż późniejsze wyjaśnianie zdarzenia.

Pracodawco, nie czekaj na pierwszy przypadek zasłabnięcia

Fala upałów to moment, w którym trzeba działać z wyprzedzeniem. Sam komunikat „pijcie wodę” nie wystarczy. Potrzebne są konkretne działania: dostęp do napojów, chłodniejsze miejsce odpoczynku, zmiana organizacji pracy, instruktaż dla kierowników i prosta procedura samopomocy.

Nie czekaj na pierwszy incydent. Sprawdź prognozy IMGW, przeanalizuj warunki na stanowiskach pracy i przypomnij pracownikom zasady samopomocy.

Omdlenie w pracy podczas upałów może zdarzyć się nagle. Dlatego jeszcze przed rozpoczęciem zmiany warto przypomnieć pracownikom, jak rozpoznać objawy przegrzania i co zrobić, gdy pojawią się zawroty głowy.

W czasie wysokich temperatur szybka reakcja może zapobiec upadkowi, urazowi i poważnemu wypadkowi przy pracy.

Autor: 

Kinga Grodzicka-Lisek

Lista kontrolna na upały w pracy
Typ: Dokument DOC | Rozmiar: 15.23 KB
Pobierz dokument
Samopomoc przy omdleniu w czasie upałów
Typ: Dokument PDF | Rozmiar: 513.88 KB
Pobierz dokument
Autor
Kinga Grodzicka-Lisek
Prawnik specjalizujący się w prawie pracy oraz bezpieczeństwie i higienie pracy (BHP). Od 20 lat zawodowo związana z tworzeniem i redakcją treści eksperckich dla branży HR i BHP. Doświadczenie zdobywała m.in. w kancelarii adwokackiej oraz jako autorka i redaktorka publikacji z zakresu prawa pracy i BHP. Pełniła funkcję redaktor naczelnej miesięcznika „BHP w firmie” oraz redaktora prowadzącego poradnik „Szkolenia BHP w firmie”. Od 2009 r. rozwija PortalBHP.pl, a od 2014 r. odpowiada za jego merytorykę jako redaktor prowadzący. Na co dzień współpracuje z ekspertami, autorami i praktykami BHP, koordynując proces tworzenia treści oraz odpowiadając na pytania użytkowników Portalu BHP.

Poradnia 48 Portalu BHP

Jeśli masz jakiekolwiek pytania skorzystaj z indywidualnej porady grona naszych wybitnych Ekspertów.