Mobbing w miejscu pracy a depresja – jak zmniejszyć ryzyko zaburzeń psychicznych?

Mobbing w miejscu pracy a depresja to temat coraz częściej poruszany przez lekarzy psychiatrów oraz specjalistów zajmujących się zdrowiem psychicznym pracowników. Zaburzenia lękowo-depresyjne są dziś jednym z częstszych skutków przemocy psychicznej w pracy. W Światowym Dniu Walki z Depresją warto przypomnieć 10 zasad, których stosowanie może pomóc obniżyć poziom stresu i skutecznie zadbać o dobrostan psychiczny w miejscu pracy.
Co zyskujesz, czytając artykuł „Mobbing w miejscu pracy a depresja”?
- Lepiej rozpoznasz zależność między mobbingiem w miejscu pracy a depresją, dzięki czemu szybciej zidentyfikujesz zagrożenia psychospołeczne w swoim środowisku pracy.
- Zwiększysz swoją skuteczność jako specjalista BHP, HR lub menedżer, ponieważ będziesz świadomie reagować na skutki mobbingu w pracy i ograniczać ryzyko długotrwałej absencji chorobowej.
- Wzmocnisz swój profesjonalny wizerunek, pokazując, że rozumiesz, jak mobbing w miejscu pracy a depresja wpływają na funkcjonowanie organizacji oraz koszty pracodawcy.
- Zaoszczędzisz czas i pieniądze firmy, ograniczając ryzyko długich zwolnień lekarskich związanych z zaburzeniami lękowo-depresyjnymi i stresem w miejscu pracy.
- Otrzymasz konkretne, praktyczne narzędzia do codziennej pracy, które możesz wykorzystać w działaniach profilaktycznych oraz w rozmowach z pracownikami doświadczającymi przemocy psychicznej w pracy.
Czytaj także: Mobbing – przyczyny i skutki oraz działania antymobbingowe w pracy>>>
Według danych raportu Stowarzyszenia Koalicja Bezpieczni w Pracy „Bezpieczeństwo Pracy w Polsce 2025. Mobbing, depresja, stres 2.0, czyli zagrożenia w polskich firmach”, w ubiegłym roku zarówno pracownicy, jak i zarządzający odczuwali większy poziom negatywnych emocji w porównaniu z poprzednią edycją badania przeprowadzoną w 2019 roku. Często lub codziennie doświadcza ich 52 procent ankietowanych spośród kadry zarządzającej oraz 46 procent wśród pracowników. W 2019 roku wskaźniki te wynosiły odpowiednio 46 i 42 procent.
Czynniki psychospołeczne, w tym niewłaściwe relacje w firmie skutkujące m.in. mobbingiem i zaburzeniami psychicznymi, są jednymi z najczęściej zgłaszanych zagrożeń w miejscach pracy w Unii Europejskiej – wynika to z danych Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy przywołanych w raporcie Stowarzyszenia Koalicji Bezpieczni w Pracy.
Dane z ZUS wskazują, że w 2023 roku odnotowano wzrost liczby zwolnień z powodu zaburzeń psychicznych o 8,7% w porównaniu z 2022 rokiem. W 2024 roku potwierdzono utrzymanie się silnego trendu wzrostowego związanego z problemami zdrowia psychicznego. Liczba dni nieobecności w pracy z powodu epizodów depresyjnych wzrosła o 14,1% rok do roku.
Choć zaburzenia psychiczne, w tym depresja pracownika, nie znajdują się w ścisłej czołówce najczęstszych przyczyn niezdolności do pracy, zazwyczaj wiążą się z wyższymi kosztami dla pracodawcy oraz ZUS. Absencja chorobowa spowodowana problemami zdrowia psychicznego zwykle przekracza dwa tygodnie i wynosi średnio 18,9 dnia.

Skutki mobbingu w miejscu pracy dla zdrowia psychicznego
Silny, przewlekły stres spowodowany np. mobbingiem w miejscu pracy może w dłuższym czasie stać się przyczyną poważnych problemów zdrowotnych, w tym zaburzeń lękowo-depresyjnych. Dlatego – zgodnie z zasadą „lepiej zapobiegać niż leczyć” – warto znać metody radzenia sobie ze stresem w miejscu pracy oraz ograniczania negatywnych skutków przemocy psychicznej.

Czy mobbing w miejscu pracy może prowadzić do depresji?
Tak. Długotrwała przemoc psychiczna w pracy może prowadzić do zaburzeń lękowo-depresyjnych, zwiększonej absencji chorobowej oraz pogorszenia dobrostanu psychicznego pracownika.
Jak radzić sobie z mobbingiem w pracy – 10 praktycznych zasad
W kontekście zależności, jaką opisuje temat „mobbing w miejscu pracy a depresja”, szczególne znaczenie ma profilaktyka oraz świadome dbanie o dobrostan psychiczny.
1) Prowadzenie dziennika dobrych emocji lub wdzięczności
Każda sytuacja kryzysowa, a taką bez wątpienia jest mobbing, może być postrzegana w kategorii doświadczenia. Warto pod koniec dnia usiąść w domowym zaciszu i znaleźć trzy pozytywne słowa opisujące cały dzień.
2) Zgoda na złość i wyrażenie trudnych emocji
Tłumiona i niewyrażona złość, szczególnie gdy trwa miesiące lub lata, może stać się przyczyną poważnych problemów zdrowotnych, głównie natury psychicznej. Warto wypowiedzieć lub zapisać to, co w danym dniu było powodem frustracji. Rozmowa z zaufaną osobą może skutecznie obniżyć poziom stresu.
3) Samogłaski
Najlepiej praktykować tę metodę przed snem, stojąc przed lustrem. Jedna ręka głaszcze przedramię drugiej, przekazując symbolicznie ciepło i wsparcie. To forma ukojenia po trudnym dniu i regeneracji emocjonalnej.
4) Zamiana słowa „nie” na słowo „tak”
Słowo „nie” może uruchamiać mechanizm obronny. Zamiana komunikatu na bardziej wspierający – np. „tak, zrobię to później” – sprzyja utrzymaniu konstruktywnego nastawienia.
5) Regularna aktywność fizyczna
Fitness, joga, pływanie czy bieganie wspierają regenerację organizmu. Regularna aktywność – przynajmniej dwa razy w tygodniu przez 30–60 minut – sprzyja poprawie samopoczucia i stabilizacji emocjonalnej.
6) Trening uważności – „tu i teraz”
Warto na chwilę oderwać się od obowiązków, spojrzeć przez okno, wsłuchać się w otoczenie. Świadome patrzenie, słuchanie i odczuwanie bodźców to istota uważności.
7) Pielęgnacja roślin w miejscu pracy
Mała zielona przestrzeń przy biurku może pomagać w redukcji stresu oraz chwilowym oderwaniu wzroku od monitora.
8) Słodycze – doraźne wsparcie w sytuacji kryzysowej
Choć nadmiar cukru nie sprzyja zdrowiu, w sytuacji stresowej niewielka ilość czekolady może chwilowo poprawić nastrój i zmniejszyć napięcie emocjonalne.
9) Świadomy oddech
Powolne, spokojne nabieranie i wydychanie powietrza pomaga obniżyć napięcie oraz uspokoić organizm.
10) Uśmiech
Uśmiech sprzyja budowaniu życzliwości i obniżaniu poziomu stresu. Pozytywne emocje łatwo udzielają się innym osobom w otoczeniu.
Dlaczego profilaktyka stresu w miejscu pracy jest tak ważna?
Zależność, jaką opisuje temat „mobbing w miejscu pracy a depresja”, pokazuje, że czynniki psychospołeczne stanowią realne zagrożenie dla funkcjonowania organizacji. Wzrost zwolnień lekarskich z powodu zaburzeń psychicznych oraz dłuższa absencja chorobowa przekładają się na koszty dla pracodawców i systemu ubezpieczeń społecznych.
Dlaczego pracodawcy muszą zacząć dbać o zdrowie psychiczne pracowników?
Działania profilaktyczne w zakresie ograniczania stresu w miejscu pracy oraz reagowania na przemoc psychiczną są elementem odpowiedzialnego zarządzania ryzykiem psychospołecznym.
Najczęściej zadawane pytania o mobbing w miejscu pracy i depresję
Jakie są skutki mobbingu w pracy?
Przewlekły stres, zaburzenia lękowo-depresyjne, długotrwała absencja chorobowa oraz pogorszenie dobrostanu psychicznego.
Czy depresja pracownika może być związana z mobbingiem?
Tak. Długotrwała przemoc psychiczna w pracy może prowadzić do rozwoju zaburzeń depresyjnych.
Jak ograniczyć stres w miejscu pracy?
Poprzez regularną aktywność fizyczną, trening uważności, świadome zarządzanie emocjami oraz dbanie o regenerację psychiczną.
Magdalena Pokrzycka-Walczak
10:18
Wersja audio została wygenerowana z wykorzystaniem sztucznej inteligencji.

Ekonomistka, dziennikarka. Ukończyła studia podyplomowe z zakresu psychotraumatologii. Zajmuje się problematyką właściwych relacji i zapewnieniem dobrostanu psychofizycznego w miejscu pracy. Posiada teoretyczną i praktyczną wiedzę w obszarze przeciwdziałania mobbingowi i zarządzania stresem. Aktywistka na rzecz ochrony praw pracowniczych i praw człowieka w miejscu pracy.
Powiązane treści
Poradnia 48 Portalu BHP
Jeśli masz jakiekolwiek pytania skorzystaj z indywidualnej porady grona naszych wybitnych Ekspertów.

Popularne
Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 1327) »
Czy badania okresowe można wykonać w trakcie urlopu wypoczynkowego? »
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.U. z 2003 r. nr 169, poz. 1650) »
Zapewnienie klimatyzacji pracownikom a obowiązek dostarczenia pracownikom wody zdatnej do picia »
Górna granica temperatury w miejscu pracy – czyli nowe obowiązki dla pracodawców »